دوشنبه ۳۱ اردیبهشت ۱۳۹۷
www.mokrian.ir

  • تاریخ: چهارشنبه, ۲۷ دی ۱۳۹۶ / ساعت ۱۰:۴۲:۳۷
  • شناسه خبر: 2654

بووكه بارانه؛ رسم باران خواهی در میان كُردها

بوکه بارانه یکی از رسوم کهن باران خواهی در میان کُردها به شمار می رود چندی پیش عده ای از دانش آموزان روستای لج مهاباد این رسم قدیمی را دوباره زنده کردند. مکریان؛ «بووكه باران» يكي از رسم‌هاي باران‌خواهي در میان کُردها خصوصا در مناطق کردنشین ایران به شمار می رود كه در ايام خشكسالی […]

بوکه بارانه یکی از رسوم کهن باران خواهی در میان کُردها به شمار می رود چندی پیش عده ای از دانش آموزان روستای لج مهاباد این رسم قدیمی را دوباره زنده کردند.

مکریان؛ «بووكه باران» يكي از رسم‌هاي باران‌خواهي در میان کُردها خصوصا در مناطق کردنشین ایران به شمار می رود كه در ايام خشكسالی يا سال‌هايي كه ميزان بارندگي آن كم است برگزار میشود. «بووک» به معني عروس و عروسك است. دختران نوجوان کُرد ساکن در روستاها با استفاده از دو تكه چوب عروسكي ساخته و لباسی از پوشش زنان کُرد که از پارچه‌های رنگي غالباً قرمز رنگ است بر تن آن مي‌پوشانند و برایش سربندی درست مي‌كنند. سپس آن عروسك را در دست مي‌گيرند و در حالي كه شعر مي‌خوانند در كوچه‌ها شهر و روستا هایشان مي گردند. هرچند این رسم در شهرها بسیار کم رنگ شده اما طی روزهای گذشته عده ای از دانش آموزان دختر روستای لج در مهاباد این رسم قدیمی را دوباره زنده کردند و با دلهای کوچک و بی آلایششان از خداوند خواستند برای ارتزاق خود و خانواده هایشان باران رحمت خود را بر سر آنها بباراند. هنگام عبور «بووكه باران» از كوچه‌ها اهالي بر آن عروسك آب می پاشند به نيت اين كه باران و گندم در آن سال فراوان باشد. اهالي هدايايی مانند تخم مرغ، پول و يا گردو به دختران مي‌دهند. دختران پس از گذراندن بووك (عروسك) از همه كوچه‌ها آن را به قبرستان و يا زيارتگاه موجود در روستا مي‌برند، سپس آن را مي‌سوزانند و يا به آب مي‌اندازند و هداياي جمع‌آوري شده را بين خود تقسيم مي‌كنند. شعرها و ترانه هایی که در هنگام گرداندن بووکه بارانه توسط سازندگان آن خوانده می شود در بین اهالي مناطق مختلف  روستای کردنشین ایران متفاوت است.

دختران روستاهای اطراف سنندج در استان کردستان هنگام چرخاندن عروسك در كوچه‌ها اشعاري را آوازوار و آهنگين و به صورت دسته جمعي مي‌خوانند كه به شرح زير است:

هەناران مەناران
يا خوا دا بكا باران
بۆ فەقيران و هەژاران
يا خوا باران ببارێ
بۆ سه‌ر قورينه بەهارێ
بووكه باران ئاوي ده‌وێ
ئاوي ناو ده‌غلاني ده‌وێ
هيلكەی بارۆكاني ده‌وێ
دەرزي گه‌وره كچاني ده‌وێ
در اين اشعار به تخم مرغ مرغهايي كه تازه به سن تخم گذاشتن رسيده‌اند اشاره دارد. اين مرغ را در اصطلاح محلي «واڕۆك» يا «باڕۆك» گويند كه نماد ثمردهي و بركت است. منظور از سوزن دختران جوان اين است كه دختران جوان اغلب در فصل پاييز بعد از برداشت محصول مي توانند نامزدي يا جشن عروسي برگزار كنند و اين سوزن اشاره به دوخت و دوز دختر در خانه شوهر دارد. در شعر ديگري مي گويند:
بووكه باران ئاوي ده‌وێ
ئاوي نێو دەخلاني ده‌وێ
دەرزي گه‌وره كچاني ده‌وێ
هيلكەی باڕۆكاني ده‌وێ
شانه‌ي قرەچياني ده‌وێ
در روستاي«بله دستي» از روستاهاي قروه نيز دختران عروسكي به نام«وەوي باراني» درست كرده و در كوچه ها مي چرخانند و مي خوانند:
هەشلي مەشلي باو و باران داشلي
در روستاي «شءخ ره‌ش» از روستاهاي كامياران دختران هنگام گرداندن عروسك باران در كوچه ها مي گويند:
هەشلي مەشلي خوا گيان باران بۆمان بوشني

در روستاهای منطقه مکریان و شهرهای بوکان و مهاباد و سردشت و پیرانشهر در جنوب استان آذربایجان غربی نیز کودکان با شوق ذوق فراوان جملات منظومی را با محتوای باران خواهی و طلب لطف و رحمت از خداوند متعال بر زبان می آورند.

هەیاران و مەیاران
یاخوا داکا لە باران
بۆ فەقیر و هەژاران

انتهای پیام/ گ خ



گفتگو